اقتصاد با انرژی و انرژی اقتصاد – نگاهی به روندها
محدودیتهای انرژی طی ماههای اخیر، پیامدهای قابلتوجهی برای بخش صنعت بر جای گذاشته است؛ کاهش تولید، افزایش هزینهها، افت صادرات و تضعیف نقدینگی بنگاهها از مهمترین نتایج این سیاستها بوده که انعکاس آن در شاخصهای کلان اقتصادی نیز قابل مشاهده است. اکنون نگرانیها درباره تکرار این الگو در زمستان، اینبار با محدودیت گاز، جدیتر شده است.
صنایع انرژیبر زیر فشار مستقیم
از منظر اقتصادی، استمرار محدودیت گاز در فصل سرد با منطق تولید سازگار نیست. صنایعی مانند فولاد که دارای هزینههای ثابت بالا و فرآیندهای تولید پیوسته هستند، با کاهش ۳۰ تا ۵۰ درصدی سهمیه گاز، عملاً بخشی از ظرفیت خود را از دست میدهند؛ موضوعی که به:
افت بهرهوری
افزایش هزینه تمامشده
کاهش رقابتپذیری
میانجامد.
تجربه جهانی چه میگوید؟
در بسیاری از کشورها، صنایع مولد آخرین حلقه اعمال محدودیت انرژی هستند. فشار زودهنگام بر صنعت شاید در کوتاهمدت به کنترل مصرف کمک کند؛ اما در میانمدت آثار منفی آن با:
کاهش تولید
افت اشتغال
کاهش درآمد ارزی
بهمراتب سنگینتر خواهد بود.
ضرورت مدیریت هوشمند انرژی
کارشناسان تأکید میکنند که مدیریت کارآمد انرژی، بهجای خاموشکردن موتور تولید، نیازمند توزیع هوشمند محدودیتها، ارتقای بهرهوری، کاهش تلفات شبکه و اصلاح الگوی مصرف در بخشهای کمبازده است؛ رویکردی که ضمن حفظ پایداری شبکه، امکان تداوم تولید و صادرات را فراهم میکند.